Η πιτυοκάμπη ή κάμπια των πεύκων (Thaumetopoea wilkinsonii Tams) είναι ένα έντομο το οποίο μπορεί να δημιουργήσει σοβαρά προβλήματα στα δάση αλλά και στον άνθρωπο.

Προβλήματα στα πεύκα

Η πιτυοκάμπη, προσβάλει τα πεύκα και δημιουργεί προβλήματα κυρίως όταν οι νεαρές κάμπιες τρώνε τις πευκοβελόνες για να αναπτυχθούν. Αλλά γενικά παρατηρούνται τα εξής:

1. Μειώνεται προσωρινά η ανάπτυξη των δέντρων (απώλεια της τάξης 20-45%).
2. Μπορεί να προκαλέσει έως και νεκρώσεις πεύκων κυρίως στα νεαρά αλλά και “αδύναμα” άτομα.

Προβλήματα στον άνθρωπο

Η επαφή μας με την κάμπια ή τις φωλιές τους μπορεί να προκαλέσουν εκζέματα, διάφορα εξανθήματα, ακόμη και προβλήματα στο αναπνευστικό ή την όραση.

Χρόνος προσβολής

Ο χρόνος προσβολής των πεύκων ποικίλλει ανάλογα με τις κλιματικές συνθήκες και το υψόμετρο κάθε περιοχής. Στα ορεινά η εμφάνιση της κάμπιας αρχίζει τον Οκτώβριο, ενώ στα πεδινά τον Νοέμβριο. Αμέσως μετά την εκκόλαψή τους, οι κάμπιες αρχίζουν να τρώνε τις βελόνες των πεύκων και ταυτόχρονα να κατασκευάζουν τις προσωρινές φωλιές τους στα πεύκα, όπου βρίσκουν καταφύγιο. Κατά την περίοδο Μαρτίου – Απριλίου  εγκαταλείπουν τα πεύκα και εισέρχονται στο έδαφος όπου μεταμορφώνονται σε χρυσαλλίδες. Εμφανίζονται καιπάλι ως τέλεια έντομα (πεταλούδες) προς το τέλος του καλοκαιριού και γεννούν τα αυγά τους στα πεύκα κατά τους μήνες Σεπτέμβριο– Οκτώβριο.

Καταπολέμηση 

Η καταλληλότερη περίοδος καταπολέμησης της πιτυοκάμπης είναι η περίοδος Νοεμβρίου –Δεκεμβρίου, μερικές
εβδομάδες μετά την εκκόλαψή της.

Φυσικά όταν αντιληφθούμε προσβολή σε δασικά είδη ενημερώνουμε άμεσα τις οικείες δασικές αρχές.

Πληροφορίες -Πηγές:

Υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης & Τροφίμων minagric.gr

Υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης & Περιβάλλοντος /Τμήμα Δασών Κύπρου http://moa.gov.cy/

Αρχική φωτογραφία: Νικόλαος Αβτζής -Δ/νση Ανάπτυξης Δασικών Πόρων-Τμήμα Δασικών Εφαρμογών.

Φωτογραφία πεταλούδας: garden-genesis.gr

Φωτογραφία κάμπιες στη σειρά: Δημήτρης Αλυκάτορας

The post Πιτυοκάμπη, η κάμπια της πεύκης appeared first on Lemnos Nature.

Η κόκκινη λιβελούλα είναι ευρέως διαδεδομένη και συνηθισμένη για την περιοχή της νότιας Ευρώπης à Ελλάδα (ανατολικό Αιγαίο /Κρήτη). Τις τελευταίες δυο δεκαετίες έχει επεκτείνει έντονα το εύρος εξάπλωσης του και στη βόρεια Ευρώπη. Η τρέχουσα τάση του πληθυσμού είναι αυξητική.

Το Crocothemis erythraea βρίσκεται και αναπαράγεται σε ένα ευρύ φάσμα οικοτόπων όπως: μόνιμα ή εποχιακά ρηχά και ηλιόλουστα στάσιμα νερά, φράγματα, υφάλμυρες λιμνοθάλασσες, δεξαμενές, λίμνες, ποταμούς, εποχιακά ρέματα, κ.α..

Το Crocothemis erythraea μπορεί να φθάσει σε μήκος τα 3-4 εκατοστά. Αυτές οι λιβελούλες έχουν μια πεπλατυσμένη κοιλιά. Η ενήλικη αρσενική έχει μια φωτεινή κόκκινη κοιλιά. Επίσης, οι φλέβες στις άκρες των φτερών είναι κόκκινες. Τα θηλυκά και τα νεογέννητα είναι κίτρινα-καφέ και έχουν μια εμφανή απαλή λωρίδα κατά μήκος της κορυφής του θώρακα.

Πληροφορίες –Πηγές:

26/09/2018  https://en.wikipedia.org/wiki/Scarlet_dragonfly

26/09/2018  http://www.iucnredlist.org/details/60038/0

Φωτογραφία: Σωτηρία Γιαννακοπούλου

The post Scarlet Dragonfly (Crocothemis erythraea) appeared first on Lemnos Nature.

Το είδος είναι μια λιβελούλα ευρέως διαδεδομένη και συνηθισμένη για την περιοχή της νότιας Ευρώπης à Ελλάδα (ανατολικό Αιγαίο /Κρήτη). Έχει μοναδική συμπεριφορά και δείχνει έντονη τάση να μεταναστεύει, είναι πιθανό ότι τα επόμενα χρόνια η κλιματική αλλαγή θα προωθήσει την εξάπλωση του είδους και πιο βόρεια στα επόμενα χρόνια.

Το Sympetrum fonscolombii βρίσκεται και αναπαράγεται σε ένα ευρύ φάσμα οικοτόπων όπως: μόνιμα ή εποχιακά ρηχά και ηλιόλουστα στάσιμα νερά, φράγματα, δεξαμενές, λίμνες, ποταμούς, εποχιακά ρέματα, κ.α..

Πληροφορίες –Πηγές:

26/09/2018  http://www.iucnredlist.org/details/60038/0

Φωτογραφίες: Σωτηρία Γιαννακοπούλου

The post Red –veined Darter (Sympetrum fonscolombii) appeared first on Lemnos Nature.

Τρέφονται με νέκταρ από διάφορα είδη λουλουδιών. Έχουν μια προτίμηση για αρωματικά είδη όπως η πετούνια , το γιασεμί και το αγιόκλημα.

Οι κάμπιες τρέφονται κυρίως με φύλλα πικροδάφνης  (Nerium oleander), ένα εξαιρετικά τοξικό φυτό, από τα πιο δηλητηριώδη.  Φυσικά αυτές έχουν ανοσία.

Πρόκειται για ένα αποδημητικό είδος, το οποίο πετάει σε μέρη της ανατολικής και νότιας Ευρώπης κατά τη διάρκεια του καλοκαιριού.

Πληροφορίες -Πηγές:

20/09/2018 http://tpittaway.tripod.com/sphinx/d_ner.htm

20/09/2018 https://en.wikipedia.org/wiki/Daphnis_nerii

20/09/2018 http://biodiversitycyprus.blogspot.com/2015/07/daphnis-nerii-linnaeus-1758.html

Φωτογραφία: Κώστας Ζαφειρίου

The post Σφίγγα της πικροδάφνης (Daphnis nerii) -Oleander hawk-moth appeared first on Lemnos Nature.

Το είδος αυτό μπορεί να φτάσει σε μήκος τα  8-12 mm. Το σώμα είναι σχεδόν στρογγυλό. Το βασικό χρώμα του επάνω μέρους του σώματος είναι έντονα κόκκινο, με μαύρες διαμήκεις λωρίδες. Στο επάνω μέρος έχει έξι μαύρες ζώνες.Οι κεραίες είναι μαύρες. Επίσης οι πλευρές των κοιλιακών τμημάτων είναι κόκκινες με πολλές μικρές μαύρες κηλίδες. Τα πόδια είναι μαύρα.

Τα έντονα κόκκινα και μαύρα προειδοποιητικά χρώματα υποδεικνύουν ότι τα έντομα είναι άγευστα, προστατεύοντάς τα από τα αρπακτικά ζώα. Οι νύμφες δεν έχουν το ερυθρό-μαύρο μοτίβο, αλλά είναι κυρίως καφέ ή γκριζωπές.

Τα έντομα αυτά εντοπίζονται συνήθως σε άνθη των φυτών της οικογένειας Apiaceae ή Umbelliferae (γνωστή για το μαϊντανό, το σέλινο, το καρότο, το γλυκάνισο, τον άνιθο, κ.α.).

Πληροφορίες -Πηγές:

27/06/2018 https://en.wikipedia.org/wiki/Graphosoma_italicum

27/06/2018 https://en.wikipedia.org/wiki/Apiaceae

Φωτογραφία: Φυλλιώ Γιαρμαδούρου.

The post Graphosoma italicum appeared first on Lemnos Nature.

Στα αρσενικά και τα θηλυκά, τα φτερά είναι λευκά με μαύρες άκρες. Το θηλυκό έχει επίσης δύο μαύρες κηλίδες. Η κάτω πλευρά κάθε φτερού έχει χρώμα ανοιχτό πρασινωπό και χρησιμεύει ως εξαιρετικό καμουφλάζ όταν είναι σε ηρεμία. Το άνοιγμα των φτερών της πεταλούδας φθάνει κατά μέσο όρο 5 έως 6,5 cm.

Τα αυγά έχουν κίτρινο χρώμα και μια μόνο πεταλούδα μπορεί να βάλει συνολικά έως και 600 αυγά. Τα αυγά εκκολάπτονται σε μια εβδομάδα ή δύο, ανάλογα με τη θερμοκρασία.

Το 2010 η πεταλούδα βρέθηκε στο Nelson της Νέας Ζηλανδίας, όπου είναι γνωστή ως η μεγάλη λευκή πεταλούδα. Κατατάσσεται ως ανεπιθύμητο παράσιτο λόγω της πιθανής επίδρασης στις καλλιέργειες.

Συναντάται σε μεγάλους, ανοιχτούς χώρους, καθώς και αγροκτήματα και κήπους λαχανικών, λόγω της διαθεσιμότητας τροφής. Ορισμένες περιοχές που προτιμούνται περιλαμβάνουν τοίχους, φράχτες και κορμούς δέντρων. Οι καλλιέργειες που είναι περισσότερο ευαίσθητες στη Pieris brassicae είναι εκείνες του λάχανου, το κουνουπίδι, το κράμβη κα.

Οι κυριότεροι θηρευτές της πεταλούδας είναι τα πουλιά. Επίσης, εκπέμπουν όμως μια δυσάρεστη οσμή που αποτρέπει τους θηρευτές.

Πηγές-Πληροφορίες:
wikipedia.org/wiki/Pieris_brassicae [31/05/2018]

Φωτογραφίες: Φώτω Κόνσολα, Χάρης Τρουβάς

The post Η μεγάλη λευκή πεταλούδα Pieris brassicae appeared first on Lemnos Nature.

Ενδεικτικό άρθρο στο εξωτερικό http://www.bbc.com/news/science-environment-41670472

αλλά και στην χώρα μας http://news.in.gr/science-technology/article/?aid=1500169609

Τα ερωτήματα που δημιουργούνται είναι τα εξής: Πρέπει να ανησυχούμε; Είναι καλό για τους αγρότες να έχουν λιγότερα «ενοχλητικά» πλάσματα γύρω τους;

Η παγκόσμια μείωση του πληθυσμού των ιπτάμενων εντόμων έχει προκαλέσει μεγάλο ενδιαφέρον τόσο στους επιστήμονες όσο και στο ευρύ κοινό. Μια πιθανή απώλεια στην ποικιλομορφία και την αφθονία των εντόμων μπορεί να προκαλέσει διαδοχικές επιπτώσεις στην τροφική αλυσίδα και να δημιουργήσει προβλήματα στη λειτουργία του οικοσυστήματος. Επομένως αν και υπάρχει ένα ποσοστό ειδών εντόμων που προκαλούν ζημιές σε καλλιέργειες, η αφθονία και η ποικιλία των ειδών θεωρείται καλή.

Πολλά είδη παρέχουν σημαντικές υπηρεσίες στο οικοσύστημα: ελέγχουν παράσιτα των καλλιεργειών, επικονιάζουν καλλιέργειες, ανακυκλώνουν την οργανική ύλη. Εκτός αυτών βέβαια αποτελούν τροφή για πολλά είδη πτηνών (και τους νεοσσούς του), θηλαστικών, ερπετών και αμφιβίων.

Οι συγγραφείς της έρευνας αυτής βρήκαν μια αρκετά δραματική μείωση κατά 76% αλλά θα πρέπει να λάβουμε υπόψη ότι τα ευρήματα αυτά δεν είναι οριστικά και ότι κάτι τέτοιο δεν συμβαίνει παντού, ούτε ίσως για όλα τα είδη εντόμων.

Σε μια άλλη εργασία που δημοσιεύθηκε το 2015 (Ewald et al 2015), οι αναλύσεις 26 ομάδων εντόμων έδειξαν ότι η αφθονία των 12 ταξινομικών εντόμων μειώθηκε, οι δύο αυξήθηκαν και οι υπόλοιπες εμφανίζουν μεταβλητότητα, ενώ κάποιες ανακάμπτουν και στη συνέχεια μειώνονται. Συνολικά, όμως, σημειώθηκε μείωση κατά 35% του συνολικού αριθμού των εντόμων. Αυτή η ανάλυση επεδίωκε επίσης να προσδιορίσει εάν οι μεταβολές στον καιρό ή τα φυτοφάρμακα ήταν υπεύθυνες για ορισμένες από τις παρατηρούμενες αλλαγές στα έντομα. Παρόλο που τα ζεστά / ξηρά χρόνια και τα κρύα / βρεγμένα χρόνια επηρέασαν την αφθονία των εντόμων, τόσο θετικά όσο και αρνητικά, η χρήση φυτοφαρμάκων μόνο ή σε συνδυασμό με καιρικές συνθήκες είχε επίσης αντίκτυπο.

Η χρήση εντομοκτόνων, μυκητοκτόνων και ζιζανιοκτόνων είχε αυξηθεί καθ’ όλη τη διάρκεια της μελέτης στο Sussex και οι τρεις τύποι μπορούν να έχουν αντίκτυπο στα έντομα (Ewald et al 2016). Τα ζιζανιοκτόνα με την απομάκρυνση των ζιζανίων από τα οποία εξαρτώνται πολλά έντομα που τρέφονται από φυτά. Τα μυκητοκτόνα μειώνοντας τους μύκητες που τρέφονται μερικά έντομα (π.χ. είδη Tachyporus). Και φυσικά τα εντομοκτόνα τα οποία έχουν σχεδιαστεί για να σκοτώνουν τα έντομα. Έτσι, ο συνδυασμός της απομάκρυνσης της τροφής τους και η πρόκληση θνησιμότητα επηρέασε τα έντομα μειώνοντας την αφθονία τους. Η μεγαλύτερη πτώση της αφθονίας παρατηρήθηκε στη δεκαετία του 1970 και γνωρίζουμε από προηγούμενες αναλύσεις ότι τα εντομοκτόνα που χρησιμοποιήθηκαν σε αυτή την περίοδο ήταν ιδιαίτερα επιβλαβή. Στις μέρες μας βέβαια πολλοί αγρότες γνωρίζουν τις επιπτώσεις των εντομοκτόνων, αρκετοί από αυτούς έχουν στραφεί σε μια μορφή γεωργίας με μικρότερη εντατικοποίηση και βέβαια πολλά από αυτά τα εντομοκτόνα που κυκλοφορούσαν έχει πλέον απαγορευθεί η χρήση τους.

Ωστόσο, δεν πρέπει να είμαστε πολύ ικανοποιημένοι, καθώς υπάρχουν προβλήματα με τα σύγχρονα γεωργικά συστήματα. Οι πληθυσμοί εντόμων μπορεί να χρειαστούν χρόνο για να ανακάμψουν, καθώς πολλά είδη έχουν μόνο μία γενιά το χρόνο. Κάποια πρέπει να παραμείνουν ανεπηρέαστα εάν πρόκειται να ανασυγκροτήσουν τους πληθυσμούς τους, έτσι είναι απαραίτητες οι μη ανεπτυγμένες περιοχές στο τοπίο (φυσικοί φράκτες, ακαλλιέργητες λωρίδες /νησίδες, κ.α.). Προηγούμενες εργασίες που υπολόγισαν την επίδραση της ρίψης εντομοκτόνων σε πεταλούδες έδειξαν ότι θα χρειαστούν επτά χρόνια για την ανάκτηση ικανοποιητικών αριθμών (Aebischer 1990).

Όπως πάντα στην οικολογία, τίποτα δεν είναι πάντα απλό και τα έντομα είναι πιθανό να επηρεαστούν από πολλούς παράγοντες. Και βέβαια όλες αυτές οι αλλαγές που έχουν πραγματοποιηθεί στα ενδιαιτήματα το τελευταίο μισό του αιώνα δεν είναι μεμονωμένες αλλά αλληλένδετες και  επηρέασαν την χλωρίδα και πανίδα κάθε περιοχής.

Εάν θέλουμε να ενθαρρύνουμε τα έντομα, τότε υπάρχει μια σειρά από δράσεις που μπορείτε να κάνετε:

• Αποφεύγουμε την αλόγιστη χρήση εντομοκτόνων όποτε είναι δυνατόν.
• Αφήνουμε τους φυσικούς φράκτες στην ύπαιθρο και επιτρέπουμε την ανθοφορία και την παραγωγή μούρων και άλλων καρπών.
• Αποφεύγουμε την ρίψη εντομοκτόνων και λιπασμάτων στα πρανή των αγροτεμαχίων, στους φυσικούς φράκτες αλλά και τα ρέματα.
• Αναπτύσσουμε εναλλακτικές καλλιέργειες (π.χ. όσπρια).

Hallman et al, 2017, More than 75 percent decline over 27 years in total flying insect biomass in protected areas, Published: October 18, 2017 http://journals.plos.org/plosone/article?id=10.1371/journal.pone.0185809

Prof John Holland and Dr Julie Ewald, 2017, Should we be worried about insect declines?, Game and Wildlife Conservation Trust, https://www.gwct.org.uk/blogs/farmland-ecology-blog/2017/october/should-we-be-worried-about-insect-declines/?utm_source=All%20Contacts&utm_campaign=f4a7eac083-Non-Mem-NL-311017&utm_medium=email&utm_term=0_dd843c5cb6-f4a7eac083-23114671&goal=0_dd843c5cb6-f4a7eac083-23114671&mc_cid=f4a7eac083&mc_eid=2ee98933fc

Φωτογραφία: Φωτεινή Στεφανιδάκη

The post Μειώνεται ο πληθυσμός των εντόμων; appeared first on Lemnos Nature.

Βρίσκεται στη Βόρεια Αφρική, τη νοτιοδυτική Ευρώπη, τη νότια Ρωσία, τη Μικρά Ασία, τη νότια Σιβηρία, τη Μέση Ασία, το Ιράν και από το Μπαλούτιτσεν στο Νεπάλ.

Το είδος αυτό παρατηρείται στα τέλη Ιουνίου και Ιουλίου και προτιμά τα ηλιόλουστα και ξηρά βοσκοτόπια ή πετρώδη μέρη με διάσπαρτη βλάστηση. Οι κάμπιες τρέφονται με φυτά που ανήκουν στα γένη των ειδών Stipa και Aegilops.

Πηγές -Πληροφορίες:

22/10/2017 https://en.wikipedia.org/wiki/Hyponephele_lupina

22/10/2017 http://www.malaga.es/en/turismo/naturaleza/lis_cd-9818/lobito-anillado-hyponephele-lupinus-costa-1836

Φωτογραφία: Φωτεινή Στεφανιδάκη

The post Oriental Meadow Brown (Hyponephele lupinus) appeared first on Lemnos Nature.

Βρίσκεται από τη νοτιοανατολική Ευρώπη ( Κροατία , Σερβία , Αλβανία , Βουλγαρία , Ελλάδα ) και τη Μικρά Ασία προς την Υπερκαυκασία και το βορειοδυτικό Ιράν .

Ο βιότοπος της αποτελείται από ξηρούς λειμώνες, απότομες βουνοπλαγιές και χλοώδεις δασικές εκτάσεις, συχνά ανάμεσα σε θάμνους ή δέντρα..

Το άνοιγμα των πτερυγίων της είναι περίπου 52 mm. Οι ενήλικες βρίσκονται από τα μέσα Μαΐου μέχρι τον Ιούλιο ενώ πραγματοποιούν μία γενιά το χρόνο. 

Οι προνύμφες τρέφονται με είδη Brachypodium .

Πληροφορίες -Πηγές:

https://en.wikipedia.org/wiki/Melanargia_larissa [8/6/2017]

http://www.eurobutterflies.com/sp/larissa.php [8/6/2017]

Φωτογραφία: Φωτεινή Στεφανιδάκη

The post Melanargia larissa appeared first on Lemnos Nature.

Εξάπλωση: Εμφανίζεται από την Ιβηρική χερσόνησο , τη νότια Γαλλία , τη νότια και ανατολική Βουλγαρία , την Ελλάδα, την Τουρκία , το βόρειο Ισραήλ , τη νότια Ρουμανία , την Τσεχική Δημοκρατία , τη Σλοβακία , τη ΠΓΔΜ και την Ιταλία και εκτείνεται στη Σιβηρία και τη Βόρεια Αφρική . Απουσιάζει από το Ηνωμένο Βασίλειο.

Το ελληνικό της όνομα Γιγάντια νυχτοπεταλούδα-παγώνι τη δόθηκε για τα σχέδια των “ματιών” που έχει και μοιάζουν μ αυτά που έχει το αρσενικό παγόνι στα φτερά του. Αυτές οι κηλίδες στα φτερά τους μοιάζουν με μάτια και είναι ένα αμυντικό εργαλείο αφού αποθαρρύνει τους επίδοξους θηρευτές τους δημιουργώντας την ψευδαίσθηση ότι πρόκειται για ένα πιο “επικίνδυνο” είδος.  Τα “τριχίδια” τα οποία έχουν στο σώμα τους τις προστατεύουν από τις χαμηλές θερμοκρασίες της νύχτας.

Βιότοπος: Περιοχές με δάση και καλλιεργούμενες και μη περιοχές με καρποφόρα δέντρα αλλά και αγροτικές κοντά σε οικισμούς.

Οι προνύμφες τρέφονται με φύλλα δασικών αλλά και καρποφόρων δέντρων. Όπως μαρτυράει και το λατινικό της όνομα η προνύμφη τρέφεται κυρίως με φύλλα αχλαδιάς και αγριαχλαδιάς.

Πληροφορίες -Πηγές:

http://www.fdparnonas.gr/theanimalof-the-week_saturnia-pyri/  [30/5/2017]

https://en.wikipedia.org/wiki/Saturnia_pyri [30/5/2017]

Φωτογραφία: Φυλλιώ Γιαρμαδούρου

The post Γιγάντια νυχτοπεταλούδα-παγώνι (Saturnia pyri) appeared first on Lemnos Nature.